Süreyya Ağaoğlu
Türkiye’nin ilk kadın
avukatı ve kadın hakları savunucularından Süreyya Ağaoğlu, 1903 yılında
Azerbaycan’da doğdu. Süreyya Ağaoğlu, tarihimize ilk kadın avukat olarak
geçmiştir.
Yaşadığı dönemin en cesur entellektüel kadınlarından birisi olan Süreyya
Ağaoğlu, hukuk Profesörü Ahmet Ağaoğlu'nun kızıydı. Lise yıllarında
sınıfta cumhuriyet rejiminden söz ettiğinde, arkadaşlarının: gavur
olarak çağırdığı Süreyya Ağaoğlu, avukat olmayı kafasına koyar. Hukuk
fakültesine kaydını yaptırmak istediğinde ise; engellerle karşılaşır. O
yıllarda kız öğrenci olmadığından, üniversitenin rektörü olan Haldun
Taner'in babası Selahattin Bey'e başvurur. Dönemin kadınlarının henüz
çarşafla dolaştığı bir zamanda başını bile kapatmadan görüşmeye giden
Ağaoğlu, Selahattin Bey'e fakülteye girmek istediğini söylediğinde,
odanın içinde kahkahalar yankılanır. Ancak; Süreyya Ağaoğlu, bu
direnişin ardından kendisi gibi avukat olmak isteyen 3 arkadaşını daha
götürünce, Size hemen fakülteyi açalım cevabını alır. O yıllarda öğleden
önce erkeklere, öğleden sonra ise; kadınlar ders izleyebiliyor ve
oldukça da yorucu olduğundan, fakültenin çabası yalnızca bir dönem
sürmüş. Başını kapatmamakta direnen Ağaoğlu'na erkekler, Başını açma
dediklerinde verdiği yanıt: Ben açıyorum, sen bakma oluyormuş.
Hukuk Fakültesi'nden mezun olan Süreyya Ağaoğlu, avukatlığının yanısıra
sıkı bir kadın hakları savunucusu oldu ve mezuniyetinden itibaren 58 yıl
süreyle, ölümüne dek avukatlık mesleğini sürdürdü.
Yassıada'da hukuk profesörü babasını savundu. Milletlerarası Kadın
Hukukçular Komisyonu’nun iki yıl başkanlığını yapan Ağaoğlu, Hür
Fikirleri Yayma Derneği ile Türk- Amerikan Üniversiteler ve Üniversiteli
Kadınlar Derneği ile Çocuk Dostları Derneği'nin kurucusuydu. Ayrıca,
Milletlerarası Hukukçular Komisyon'u üyesi, Milletlerarası Barolar
Birliği Yönetim Kurulu İdari Heyeti Üyesi ve Yazar olan Ağaoğlu’nun Adli
Mülahazat adlı İngilizce bir etüt, Londra’da Gördüklerim ve Bir Hayat
Şöyle Geçti adlı kitaplarıyla çeşitli makaleleri bulunuyor.
Türkiye’nin ilk kadın avukatı olan Süreyya Ağaoğlu, İstanbul’da
konuşmacı olarak katıldığı Kadın Hakları ve Çağdaşlaşma konulu panelden
ayrılırken fenalaştı. Beyin kanaması geçiren Ağaoğlu, tüm çabalara
rağmen kurtarılamadı ve 29 Aralık 1989 yılında 85 yaşında hayata veda
etti.
Önceki Sayfa